{"id":2829,"date":"2026-03-15T15:42:38","date_gmt":"2026-03-15T12:42:38","guid":{"rendered":"https:\/\/dbsnewsmedia.com\/?p=2829"},"modified":"2026-03-15T15:42:38","modified_gmt":"2026-03-15T12:42:38","slug":"dogal-alarm-saat-oncesi-uyanma-aliskanliklari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dbsnewsmedia.com\/?p=2829","title":{"rendered":"Do\u011fal Alarm: Saat \u00d6ncesi Uyanma Al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"has-medium-font-size\"><strong>Tarih boyunca insanlar, her saat ba\u015f\u0131 pim d\u00fc\u015f\u00fcren mumlardan Sanayi Devrimi \u0130ngilteresi\u2019ndeki kap\u0131 tokmaklar\u0131na kadar, uyanmak i\u00e7in pek \u00e7ok zekice y\u00f6ntem buldu.<br><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Be\u015f dakika bile ge\u00e7 gelen bir i\u015f\u00e7i, t\u00fcm montaj hatt\u0131n\u0131 durdurabilir ve i\u015fverenlerinin para kaybetmesine neden olabilirdi. \u00d6zellikle karanl\u0131k k\u0131\u015f aylar\u0131nda zaman\u0131nda uyanmak i\u00e7in bir y\u00f6nteme ihtiya\u00e7lar\u0131 vard\u0131 ve o d\u00f6nemde ilkel \u00e7alar saatler olsa da, bunlar s\u0131radan bir i\u015f\u00e7i i\u00e7in \u00e7ok pahal\u0131yd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Fabrikalar, \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 uyand\u0131rmak ve \u00e7a\u011f\u0131rmak i\u00e7in d\u00fcd\u00fck ve \u00e7an kullanmay\u0131 denedi ama bunlar genellikle g\u00fcvenilir olmad\u0131. Bunun yerine, insanlar\u0131 uyand\u0131rmaya adanm\u0131\u015f b\u00fct\u00fcn bir meslek ortaya \u00e7\u0131kt\u0131: Uyand\u0131r\u0131c\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n<p>Kuzey Teksas \u00dcniversitesi&#8217;nden tarih profes\u00f6r\u00fc Arunima Datta, bu insanlar\u0131n sokaklarda ve bazen de b\u00fct\u00fcn mahallelerde dola\u015farak pencerelere vurup, t\u0131k\u0131rdatarak ya da bezelye atarak \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;M\u00fc\u015fterilerinden yan\u0131t alana kadar orada dururlar, yerlerinden k\u0131p\u0131rdamazlard\u0131.&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p>Asl\u0131nda, benzer meslekler d\u00fcnyan\u0131n bir\u00e7ok ba\u015fka toplumunda da kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131, \u00f6zellikle de Ramazan ay\u0131nda, oru\u00e7 ve sahur vakitlerinde.<\/p>\n\n\n\n<p>Tarih boyunca, insanlar uyanmak i\u00e7in horoz beslemekten, her saat ba\u015f\u0131 metal tepsilere i\u011fne d\u00fc\u015f\u00fcren ak\u0131ll\u0131 mum saatleri kullanmaya kadar pek \u00e7ok yarat\u0131c\u0131 y\u00f6ntem geli\u015ftirmi\u015flerdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Ge\u00e7mi\u015fteki toplumlar\u0131n nas\u0131l uyudu\u011funu ve uyand\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenmek, bug\u00fcn kendi uykumuzu ve uyan\u0131\u015f\u0131m\u0131z\u0131 iyile\u015ftirmemize bile yard\u0131mc\u0131 olabilir.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" style=\"font-size:25px\">SABAHIN DO\u011eAL ALARMI: HOROZ<\/h3>\n\n\n\n<p>Avustralya&#8217;daki Sunshine Coast \u00dcniversitesi&#8217;nde uyku sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 profes\u00f6r\u00fc olan Fatima Yaqoot&#8217;a g\u00f6re, \u00e7alar saatler yayg\u0131n kullan\u0131lmaya ba\u015flamadan \u00f6nce, insanlar genellikle do\u011fal i\u015faretler ve g\u00fcnl\u00fck rutinlerle uyan\u0131rlard\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Yaqoot, &#8220;G\u00fcn \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 ana sinyallerden biriydi. Bir\u00e7ok sanayi \u00f6ncesi toplumda, g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam g\u00fcn do\u011fumu ve g\u00fcn bat\u0131m\u0131n\u0131n ritmini takip ederdi ve bu da do\u011fal olarak uyku ritimlerini \u015fekillendirirdi&#8221; diyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu ritimler uyku ve uyanma zamanlar\u0131n\u0131 belirliyor ve bizi uyutup, uyand\u0131ran iki ana s\u00fcre\u00e7ten biri. Di\u011feri ise g\u00fcn boyunca uyku ihtiyac\u0131n\u0131 art\u0131ran uyku bask\u0131s\u0131. Yaqoot&#8217;a g\u00f6re &#8220;bu iki s\u00fcre\u00e7 neden geceleri uykuya dald\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131, uykuda kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 ve sabahlar\u0131 tekrar uyand\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 a\u00e7\u0131klamaya yard\u0131mc\u0131 oluyor.&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130ngiltere&#8217;deki Manchester \u00dcniversitesi&#8217;ndeh tarih profes\u00f6r\u00fc ve erken modern \u00e7a\u011fda uyku \u00fczerine bir proje y\u00fcr\u00fcten Sasha Handley &#8220;End\u00fcstri \u00f6ncesi d\u00fcnyada herkesin sadece \u0131\u015f\u0131k ve karanl\u0131k d\u00f6ng\u00fcs\u00fcne g\u00f6re ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 \u015feklindeki bilinen hikayeden uzakla\u015fmak istiyorum&#8221; diyor.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Bunun do\u011fru oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyorum, \u00e7\u00fcnk\u00fc insanlar\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 y\u0131l\u0131n belirli d\u00f6nemlerinde yap\u0131lmas\u0131 gereken belirli i\u015flere ba\u011fl\u0131 olarak geceye, bazen de sabah\u0131n erken saatlerine kadar uzan\u0131yordu.&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p>Bunun yerine, insanlar\u0131n \u00e7al\u0131\u015fma saatlerini d\u00fczenlemek i\u00e7in genellikle bedensel ve teknolojik y\u00f6ntemleri bir arada kulland\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Handley, \u00e7iftliklerde k\u0131\u015f\u0131n uyku s\u00fcrelerinin biraz daha uzun olabilece\u011fini \u00e7\u00fcnk\u00fc sonbahar sona erdi\u011finde sabah\u0131n erken saatlerinde yap\u0131lan i\u015flerin genellikle bitmi\u015f oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor. Yine de, insanlar\u0131n erken kalkmak istemelerinin bir\u00e7ok ba\u015fka nedeni vard\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Tarih\u00e7iye g\u00f6re \u00f6rne\u011fin dini nedenler, insanlar\u0131n yataklar\u0131n\u0131n yan\u0131nda zaman \u00f6l\u00e7\u00fcm cihazlar\u0131 bulundurmalar\u0131n\u0131n ger\u00e7ekten \u00f6nemli bir nedeniydi. Belirli bir saatte kiliseye gitmek veya sabah dualar\u0131n\u0131 erken saatte etmek istiyorlard\u0131 \u00e7\u00fcnk\u00fc bunun kendilerini Tanr\u0131&#8217;ya yakla\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorlard\u0131. Kimin daha erken kalk\u0131p, dua etti\u011fi konusunda genellikle bir rekabet duygusu vard\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>O d\u00f6nemde insanlar\u0131n uyku d\u00f6ng\u00fcleri genellikle farkl\u0131yd\u0131. \u0130ki gece uykusundan olu\u015fan end\u00fcstri \u00f6ncesi iki a\u015famal\u0131 uyku modeli, baz\u0131 akademisyenler bu teorinin temelini sorgulam\u0131\u015f olsa da, hala pop\u00fcler bir fikir olmaya devam ediyor. Fakat ara\u015ft\u0131rmalar, d\u00fcnyan\u0131n bir\u00e7ok k\u00fclt\u00fcr\u00fcnde bug\u00fcn hala \u00e7ok a\u015famal\u0131 uyku d\u00f6ng\u00fcleri oldu\u011funu g\u00f6steriyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Uyanmakta olan hayvanlar\u0131n sesleri, belki de insanlar\u0131n ilk i\u015fitsel \u00e7alar saatleri olarak d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilir. Handley, \u015fafak vakti \u00f6ten horozun, g\u00fcn\u00fcn ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131n yayg\u0131n bir i\u015fareti oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor. \u0130lgin\u00e7 bir \u015fekilde, ara\u015ft\u0131rmalar, horozlar\u0131n sadece \u0131\u015f\u0131\u011fa tepki olarak de\u011fil, kendi uyku ritimlerine g\u00f6re \u00f6tt\u00fcklerini g\u00f6steriyor.<br><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/media.cumhuriyet.com.tr\/Archive\/c1dcfdd3-ae72-4866-ac1b-0ae1a45f3a5b.jpg\" alt=\"Image\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p><em>T\u00fcts\u00fc saatlerinde ipliklere as\u0131l\u0131 toplar, iplikler yand\u0131\u011f\u0131nda k\u00fc\u00e7\u00fck bir \u00e7\u0131nlama sesi \u00e7\u0131kar\u0131r ve a\u015fa\u011f\u0131daki metal tepsiye d\u00fc\u015ferdi.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Handley, \u00e7anlar\u0131n da uyanmak i\u00e7in yayg\u0131n olarak kullan\u0131lan bir ba\u015fka i\u015faret oldu\u011funu belirtiyor. \u00d6zellikle orta\u00e7a\u011f ve erken modern Bat\u0131 ve Orta Avrupa&#8217;da ya\u015fam, kiliseye g\u00f6re organize edilirdi ve insanlar, g\u00fcnlerine ba\u015flamak ve organize etmek i\u00e7in her saat ba\u015f\u0131 \u00e7alan \u00e7anlar\u0131 kullan\u0131rlard\u0131. \u00c7an\u0131 \u00e7alan da, zaman\u0131 takip etmek i\u00e7in bir kum saati kullan\u0131rd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Elbette, baz\u0131 evlerin i\u00e7inde, yatak odas\u0131 kap\u0131lar\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda da kendi \u00e7anlar\u0131 vard\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Handley &#8220;Hizmet\u00e7iler \u00e7anlara sahipti, genellikle evde ilk kalkanlar onlard\u0131 ve uygun saatte evin efendilerini ve han\u0131mlar\u0131n\u0131 uyand\u0131rmak onlar\u0131n sorumlulu\u011fuydu&#8221; diye anlat\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" style=\"font-size:25px\">TAR\u0130H\u0130 \u00c7ALAR SAATLER<\/h3>\n\n\n\n<p>\u00c7ok eski ki\u015fiselle\u015ftirilmi\u015f alarmlar\u0131n da bir\u00e7ok \u00f6rne\u011fi var. \u00c7alar saatlerin olmad\u0131\u011f\u0131 bir d\u00fcnya yoktu. Sadece farkl\u0131 \u015fekillerde \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlard\u0131, su veya alev kullanarak yak\u0131nlar\u0131ndaki ki\u015fileri uyand\u0131rmak i\u00e7in sinyaller veriyorlard\u0131. Sosyal hiyerar\u015fide ne kadar yukar\u0131 \u00e7\u0131karsan\u0131z, o kadar s\u00fcsl\u00fc ve karma\u015f\u0131k hale geliyorlard\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Mum saatleri antik \u00c7in&#8217;e kadar uzan\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p>Handley, bunlar\u0131n bazen ak\u0131ll\u0131ca tasarlanarak yakla\u015f\u0131k her saatte bir \u00e7iviyi k\u00fc\u00e7\u00fck bir metal tepsiye d\u00fc\u015fecek \u015fekilde yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor ve &#8220;Kendi mumlar\u0131n\u0131z\u0131 yapabilirdiniz ki bir\u00e7ok ki\u015fi maliyet nedeniyle bunu yap\u0131yordu&#8221; diye de ekliyor.<\/p>\n\n\n\n<p>T\u00fcts\u00fc de \u00c7in&#8217;de saati belirlemek i\u00e7in kullan\u0131l\u0131yordu. Bazen iplere as\u0131l\u0131 metal toplar a\u015fa\u011f\u0131daki tepsiye d\u00fc\u015ferek gong g\u00f6revi g\u00f6r\u00fcyordu. 19. y\u00fczy\u0131lda bir Amerikal\u0131 etnolog, \u00c7in&#8217;de insanlar\u0131n uyanmak i\u00e7in ayak parmaklar\u0131n\u0131n aras\u0131na t\u00fcts\u00fc \u00e7ubuklar\u0131 koyduklar\u0131n\u0131 bile kay\u0131tlara ge\u00e7irmi\u015fti.<br><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/media.cumhuriyet.com.tr\/Archive\/1237f21e-90c0-4e07-b4d1-a329c29c83ec.jpg\" alt=\"Image\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p><em>Bu 18. y\u00fczy\u0131ldan kalma yayl\u0131 saat, hem alarm sesi hem de mum yakma mekanizmas\u0131na sahipti ve mum dik konuma geliyordu.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Antik Yunan&#8217;da klepsidra olarak bilinen su saatleri y\u00fczy\u0131llar boyunca yayg\u0131n kullan\u0131ld\u0131 ve filozof Platon, M.\u00d6 5. y\u00fczy\u0131lda ilk kez bir su saatini alarm olarak uyarlayan ki\u015fi olarak biliniyor. Suyun akt\u0131\u011f\u0131 bir kab\u0131n i\u00e7ine havay\u0131 hapsetti, su artt\u0131k\u00e7a bas\u0131n\u00e7 da artt\u0131 ve sonunda y\u00fcksek sesli bir su \u0131s\u0131t\u0131c\u0131s\u0131 gibi bir \u0131sl\u0131k sesi \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Champion, su saatlerinin ayn\u0131 zamanda en eski otomatik k\u00f6y \u00e7anlar\u0131 oldu\u011funu da belirtiyor. Bu saatlerde, bo\u015fald\u0131\u011f\u0131nda bir \u00e7an\u0131n \u00e7almas\u0131na neden olan b\u00fcy\u00fck su hazneleri kullan\u0131l\u0131yordu. 12. y\u00fczy\u0131ldan kalma bir g\u00fcnl\u00fckte, b\u00f6yle bir su haznesinin yang\u0131n s\u00f6nd\u00fcrmek i\u00e7in kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 anlat\u0131l\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p>Zaman\u0131n ge\u00e7i\u015fini g\u00f6steren sal\u0131n\u0131m mekanizmalar\u0131 ve bu sal\u0131n\u0131mlar\u0131 sayan bir mekanizma bulunan ilk mekanik saatler, 13. y\u00fczy\u0131l\u0131n sonu ve 14. y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015f\u0131nda ortaya \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Champion &#8220;\u00c7ok erken d\u00f6nemlerden itibaren, bazen \u00e7anlar\u0131n \u00e7al\u0131nmas\u0131ndan \u00f6nce melodiler \u00e7alarlard\u0131&#8221; diyor.<\/p>\n\n\n\n<p>15. y\u00fczy\u0131l\u0131n sonlar\u0131na do\u011fru ev tipi duvar saatlerinde de alarm \u00f6zelli\u011fi kullan\u0131lmaya ba\u015fland\u0131. Alarm, bir \u00e7an sesi ve daha sonra k\u00fc\u00e7\u00fck bir \u00e7an\u0131n tekrar tekrar \u00e7al\u0131nmas\u0131yd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\" style=\"font-size:25px\">SABAH UYANDIRICILARI<\/h3>\n\n\n\n<p>Handley, saat yap\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n 17. y\u00fczy\u0131lda \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde geli\u015fti\u011fini ve insanlar\u0131n &#8220;\u00f6rne\u011fin seyahate \u00e7\u0131kt\u0131klar\u0131nda kendi \u00e7alar saatlerini yapt\u0131klar\u0131na&#8221; dair kan\u0131tlar oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Bilinen ilk mekanik \u00e7alar saat 1787&#8217;de icat edildi ama ilk patent 1876&#8217;da tescil edildikten sonra \u00fcretimi yayg\u0131nla\u015ft\u0131. Yine de, bu yayl\u0131 \u00e7alar saatler hem g\u00fcvenilmezdi hem de \u00e7o\u011fu insan i\u00e7in \u00e7ok pahal\u0131yd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Ancak sanayi devriminde bir\u00e7ok insan\u0131n uyku ihtiya\u00e7lar\u0131 de\u011fi\u015fti ve \u00e7ubuklar\u0131, sopalar\u0131 ve bezelye at\u0131c\u0131lar\u0131yla kap\u0131 \u00e7alanlar, Leeds, Manchester, Sheffield ve do\u011fu Londra gibi b\u00fcy\u00fcyen sanayi b\u00f6lgelerinde yayg\u0131nla\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Datta, kap\u0131 \u00e7alanlar\u0131n b\u00fct\u00fcn gece uyan\u0131k kald\u0131klar\u0131n\u0131 ve genellikle sabah 3&#8217;te insanlar\u0131 uyand\u0131rmaya ba\u015flad\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Bir bak\u0131ma, onlar da toplumu koruyorlard\u0131&#8221; diye ekliyor. &#8220;<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc di\u011fer insanlar uyurken, onlar gece saatlerinde ayaktayd\u0131lar ve ola\u011fand\u0131\u015f\u0131 \u015feyleri fark edebiliyorlard\u0131.&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p>1876&#8217;da, bir uyand\u0131r\u0131c\u0131 sabah 2&#8217;de Bradford&#8217;daki bir evde \u00e7\u0131kan yang\u0131n\u0131 fark etti ve i\u00e7eride uyuyan aileyi uyand\u0131rarak hayatlar\u0131n\u0131 kurtard\u0131. 1888&#8217;de Kar\u0131nde\u015fen Jack&#8217;in ilk kurban\u0131 Mary Nichols&#8217;\u0131n cesedini bulan da bir uyand\u0131r\u0131c\u0131yd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Bazen uyand\u0131r\u0131c\u0131lar, g\u00f6revlerinde o kadar \u0131srarc\u0131 oluyorlard\u0131 ki, kom\u015fular \u015fikayet ediyor ve hatta kavgalar \u00e7\u0131k\u0131yordu. O d\u00f6neme ait polis raporlar\u0131n\u0131 ve gazete haberlerini inceleyen Datta&#8217;ya g\u00f6re &#8220;kom\u015fular, uyanmak istemedikleri halde uyanmak zorunda kald\u0131klar\u0131 i\u00e7in kavga ediyorlard\u0131.&#8221;<br><\/p>\n\n\n\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/media.cumhuriyet.com.tr\/Archive\/01e6b873-0fe4-423e-958c-d626ca4ddf71.jpg\" alt=\"Image\"><br><em>Do\u011fu Londra&#8217;da \u00e7ok sevilen bir uyand\u0131r\u0131c\u0131 olan Mary Smith, m\u00fc\u015fterilerini nazik\u00e7e uyand\u0131rmak i\u00e7in borudan bezelye atma konusunda uzmand\u0131.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>19. y\u00fczy\u0131lda di\u011fer Avrupa \u00fclkelerinde de benzer meslekler ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. \u0130talya&#8217;da hooters vard\u0131. Fransa&#8217;da ise reveilleurs vard\u0131. Bunlar, uyand\u0131r\u0131c\u0131lar\u0131ndan daha da kaba y\u00f6ntemler kullan\u0131yordu. M\u00fc\u015fterilerini uyand\u0131rmak i\u00e7in keskin d\u00fcd\u00fckler \u00e7al\u0131yorlard\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Fakat 1920&#8217;lerde \u00e7alar saatler daha yayg\u0131n ve uygun fiyatl\u0131 hale geldik\u00e7e, bu meslek b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde ortadan kalkt\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Yaqoot, &#8220;Ki\u015fisel \u00e7alar saatler 19. y\u00fczy\u0131l\u0131n sonlar\u0131nda ve 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015flar\u0131nda yayg\u0131n olarak kullan\u0131lmaya ba\u015fland\u0131&#8221; diyor.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Bunlar\u0131n yayg\u0131nla\u015fmas\u0131, sanayile\u015fmenin y\u00fckseli\u015fi ve yapay \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131n benimsenmesiyle yak\u0131ndan ili\u015fkiliydi. Bir zamanlar daha esnek olan g\u00fcnl\u00fck rutinler, yava\u015f yava\u015f 24 saat boyunca organize hale geldi.&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p>15.03.2026 15:42<\/p>\n\n\n\n<p>Kaynak:<a href=\"https:\/\/www.cumhuriyet.com.tr\/yasam\/saat-icat-edilmeden-once-insanlar-nasil-uyanirdi-2487006\">https:\/\/www.cumhuriyet.com.tr\/yasam\/saat-icat-edilmeden-once-insanlar-nasil-uyanirdi-2487006<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tarih boyunca insanlar, her saat ba\u015f\u0131 pim d\u00fc\u015f\u00fcren mumlardan Sanayi Devrimi \u0130ngilteresi\u2019ndeki kap\u0131 tokmaklar\u0131na kadar, uyanmak i\u00e7in pek \u00e7ok zekice y\u00f6ntem buldu. Be\u015f dakika bile ge\u00e7 gelen bir i\u015f\u00e7i, t\u00fcm montaj hatt\u0131n\u0131 durdurabilir ve i\u015fverenlerinin para kaybetmesine neden olabilirdi. \u00d6zellikle karanl\u0131k k\u0131\u015f aylar\u0131nda zaman\u0131nda uyanmak i\u00e7in bir y\u00f6nteme ihtiya\u00e7lar\u0131 vard\u0131 ve o d\u00f6nemde ilkel \u00e7alar&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":2830,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[1068,1067,1069],"class_list":["post-2829","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-yasam","tag-horoz","tag-saat","tag-uyanma-yontemleri"],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/dbsnewsmedia.com\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/6ce33811-afe6-4b5c-9ba0-1bd041262f1a.webp","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dbsnewsmedia.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2829","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dbsnewsmedia.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dbsnewsmedia.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dbsnewsmedia.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dbsnewsmedia.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2829"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/dbsnewsmedia.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2829\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2831,"href":"https:\/\/dbsnewsmedia.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2829\/revisions\/2831"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dbsnewsmedia.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2830"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dbsnewsmedia.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2829"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dbsnewsmedia.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2829"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dbsnewsmedia.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2829"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}